വെള്ളിയാഴ്ച പ്രസിദ്ധീകരിച്ച വസ്തുതാന്വേഷണ റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍, 30 ദിവസത്തിനുള്ളില്‍ 45 പ്രഥമ വിവര റിപ്പോര്‍ട്ടുകള്‍ ഫയല്‍ ചെയ്തതായി അസോസിയേഷന്‍ ഫോര്‍ പ്രൊട്ടക്ഷന്‍ ഓഫ് സിവില്‍ റൈറ്റ്‌സ് കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തു.

ബാനറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് സെപ്തംബര്‍ 26 ന് ഉത്തര്‍പ്രദേശിലെ ബറേലി ജില്ലയില്‍ സംഘര്‍ഷം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടതിന് ശേഷം ആനുപാതികമല്ലാത്ത പോലീസ് നടപടിയും മുസ്ലിംകള്‍ക്ക് നേരെയുള്ള ഭരണപരമായ ആക്രമണവും റിപ്പോര്‍ട്ട് ആരോപിക്കുന്നു.

ഒക്ടോബര്‍ 8 വരെ ബറേലിയില്‍ 89 പേരെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

സെപ്റ്റംബര്‍ 4 ന് ഉത്തര്‍പ്രദേശിലെ കാണ്‍പൂരില്‍ നടന്ന ഈദ്-ഇ-മിലാദ്-ഉന്‍-നബി ഘോഷയാത്രയില്‍ ഒരു കൂട്ടം മുസ്ലീങ്ങള്‍ ‘ഞാന്‍ മുഹമ്മദിനെ സ്‌നേഹിക്കുന്നു’ എന്ന ബാനര്‍ പിടിച്ചതോടെയാണ് സംഘര്‍ഷം ആരംഭിച്ചത്. ഘോഷയാത്രയില്‍ ഒരു ‘പുതിയ പാരമ്പര്യം’ അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നുവെന്ന് അവകാശപ്പെട്ട് ഹിന്ദു സംഘടനകള്‍ ബാനറിനെതിരെ പ്രതിഷേധിച്ചിരുന്നു.

മതപരമായ ഘോഷയാത്രകളില്‍ പുതിയ ആചാരങ്ങള്‍ കൊണ്ടുവരുന്നത് സര്‍ക്കാര്‍ ചട്ടങ്ങള്‍ നിരോധിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് പോലീസ് അവകാശപ്പെട്ടു. ഘോഷയാത്രയ്ക്കിടെ പുതിയ ആചാരം കൊണ്ടുവന്നതിനും സാമുദായിക സൗഹാര്‍ദ്ദം തകര്‍ത്തതിനും സെപ്തംബര്‍ 9 ന് പോലീസ് 24 പേര്‍ക്കെതിരെ കേസെടുത്തു, അതില്‍ 15 പേര്‍ അജ്ഞാതരാണ്.

എന്നിരുന്നാലും, പോലീസ് നടപടി ഉത്തര്‍പ്രദേശിലെയും മറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിലെയും പല ജില്ലകളിലും ‘ഐ ലവ് മുഹമ്മദിനെ’ എന്ന ബാനറുകളുമായി പ്രതിഷേധങ്ങള്‍ക്കും ഘോഷയാത്രകള്‍ക്കും കാരണമായി. ചില സമരങ്ങള്‍ക്കിടെ പോലീസുമായി സംഘര്‍ഷമുണ്ടായി.

ബറേലിയിലെ ‘ഐ ലവ് മുഹമ്മദ്’ പ്രകടനങ്ങള്‍ എന്ന തലക്കെട്ടില്‍ അസോസിയേഷന്‍ ഫോര്‍ പ്രൊട്ടക്ഷന്‍ ഓഫ് സിവില്‍ റൈറ്റ്സിന്റെ റിപ്പോര്‍ട്ട് ജില്ലയെ കേന്ദ്രീകരിച്ചായിരുന്നു.

പ്രചാരണത്തെ പിന്തുണച്ച് പ്രാദേശിക മുസ്ലീം പുരോഹിതന്‍ തൗഖീര്‍ റസാ ഖാന്‍ ആഹ്വാനം ചെയ്ത പ്രതിഷേധം അവസാന നിമിഷം റദ്ദാക്കിയതിനെ തുടര്‍ന്നാണ് സെപ്റ്റംബര്‍ 26 ന് ബറേലിയില്‍ അശാന്തി ഉണ്ടായത്. പ്രകടനത്തിന് അധികാരികള്‍ അനുമതി നിഷേധിച്ചതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

ജനക്കൂട്ടത്തെ പ്രകോപിപ്പിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള പ്രസംഗങ്ങളാണ് റാസ നടത്തിയതെന്ന് പോലീസ് ആരോപിച്ചു. സെപ്തംബര്‍ 27ന് അറസ്റ്റ് ചെയ്ത ഇയാളെ 14 ദിവസത്തെ ജുഡീഷ്യല്‍ കസ്റ്റഡിയില്‍ വിട്ടു.

അശാന്തിയെത്തുടര്‍ന്ന്, ഒരു വസ്തുതാന്വേഷണ സംഘം സ്വാധീനം ചെലുത്തിയ വ്യക്തികള്‍, അഭിഭാഷകര്‍, തടവുകാരുടെ ബന്ധുക്കള്‍ എന്നിവരില്‍ നിന്ന് നിയമപരമായ രേഖകളും വാര്‍ത്താ റിപ്പോര്‍ട്ടുകളും സഹിതം സാക്ഷ്യപത്രങ്ങള്‍ ശേഖരിച്ചു.

റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍, അസോസിയേഷന്‍ ഫോര്‍ പ്രൊട്ടക്ഷന്‍ ഓഫ് സിവില്‍ റൈറ്റ്സ് അവകാശപ്പെടുന്നത് സെപ്തംബര്‍ 26 ന് നടന്ന പ്രതിഷേധത്തെ ലാത്തി ചാര്‍ജും കൂട്ട അറസ്റ്റുകളും സ്വത്ത് പിടിച്ചെടുക്കലും ‘സ്വേച്ഛാപരമായും’ ‘യഥാവിധി നടപടികളില്ലാതെയും’ നടത്തി എന്നാണ്.

ഏറ്റുമുട്ടലില്‍ പങ്കെടുത്തതായി ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന വ്യക്തികളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സ്വത്തുക്കളും അധികൃതര്‍ തകര്‍ത്തു.

ബറേലിയില്‍ ഫയല്‍ ചെയ്ത എഫ്‌ഐആറുകള്‍ ‘സംഭവങ്ങളുടെ വളരെ വളച്ചൊടിച്ച പതിപ്പ് അവതരിപ്പിച്ചു, അടിസ്ഥാനപരമായി സമാധാനപരമായ ഒത്തുചേരല്‍ നിയമവിരുദ്ധവും അക്രമാസക്തവുമായ സമ്മേളനമായി ചിത്രീകരിക്കുന്നു’ എന്ന് പൗരാവകാശ സംഘം അവകാശപ്പെട്ടു.

എഫ്‌ഐആറുകളില്‍ റാസയെയും മറ്റ് കമ്മ്യൂണിറ്റി അംഗങ്ങളെയും ആവര്‍ത്തിച്ച് പേരുനല്‍കുകയും നിരവധി ”അജ്ഞാതരായ” വ്യക്തികളെ ഉള്‍പ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു, ”സമാധാനത്തോടെയുള്ള പങ്കാളികളെയും കാഴ്ചക്കാരെയും അക്രമത്തില്‍ ഏര്‍പ്പെട്ടതായി ആരോപിക്കപ്പെടുന്നവരെയും വേര്‍തിരിച്ചറിയാന്‍ കഴിയാത്ത വിശാലമായ വല വീശുന്നു”, റിപ്പോര്‍ട്ട് പറയുന്നു.

‘ഈ വിശാലമായ സമീപനം ഭരണഘടനാപരമായി സംരക്ഷിത ആവിഷ്‌കാര പ്രവര്‍ത്തനത്തെ മുഴുവന്‍ സമൂഹത്തിനും ക്രിമിനല്‍ കുറ്റമാക്കി മാറ്റുന്നു,’ അത് കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തു.

‘മുന്‍കൂര്‍ നോട്ടീസ്, നിയമാനുസൃതമായ അറസ്റ്റുകള്‍, നടപടിക്രമങ്ങള്‍ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നടപടിക്രമങ്ങള്‍ പാലിക്കപ്പെട്ടില്ല, ഇത് മനുഷ്യാവകാശ ലംഘനങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുകയും സുതാര്യതയെയും നിയമസാധുതയെയും കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കകള്‍ ഉയര്‍ത്തുകയും ചെയ്യുന്നു,” റിപ്പോര്‍ട്ട് ആരോപിച്ചു. ‘സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവുമായ ആഘാതങ്ങള്‍ നഗരത്തിലുടനീളം വ്യാപിച്ചു, ബിസിനസ്സ് നഷ്ടം, ഭീഷണിപ്പെടുത്തല്‍, മുസ്ലീം സമൂഹത്തിലെ പൊതു ചലന രീതികള്‍ എന്നിവയില്‍ മാറ്റം വരുത്തി.’

കണ്ടെത്തലുകള്‍ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് ‘സുതാര്യതയുടെ അഭാവം, അധിക ബലപ്രയോഗം, സാധാരണ നിയമ നടപടിക്രമങ്ങളിലെ ലംഘനങ്ങള്‍, പ്രാഥമികമായി ബറേലിയിലെ മുസ്ലിംകളെ സ്വാധീനിക്കുന്ന സംസ്ഥാന നടപടികളുടെ സ്വഭാവമാണ്’, പൗരാവകാശ സംഘടന അവകാശപ്പെട്ടു.

അത് കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തു: ”ഒരു മതന്യൂനപക്ഷത്തെ അടിച്ചമര്‍ത്തുക, മതപരമായ ആചാരങ്ങളുടെ സെന്‍സര്‍ഷിപ്പ്, കൂട്ടുകെട്ടിലൂടെയുള്ള ക്രിമിനല്‍വല്‍ക്കരണം തുടങ്ങിയ അവകാശവാദങ്ങളെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന വിശ്വസനീയമായ സാക്ഷ്യമുണ്ട്.”

ഒക്ടോബര്‍ 8 വരെ, മുനിസിപ്പല്‍, കയ്യേറ്റ നിയമങ്ങള്‍ പ്രകാരം നിരവധി സ്വത്തുക്കള്‍ സീല്‍ ചെയ്യുകയോ പൊളിക്കുകയോ ചെയ്തിരിക്കുന്നു, റിപ്പോര്‍ട്ട് കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തു.

വിശ്വാസം പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനും ഉത്തരവാദിത്തം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനുമായി മുസ്ലിം സമുദായവും പ്രാദേശിക അധികാരികളും സ്വതന്ത്ര മധ്യസ്ഥരും തമ്മിലുള്ള സംവാദം സുഗമമാക്കണമെന്ന് അസോസിയേഷന്‍ ഫോര്‍ പ്രൊട്ടക്ഷന്‍ ഓഫ് സിവില്‍ റൈറ്റ്സ് സംസ്ഥാന സര്‍ക്കാരിനോട് അഭ്യര്‍ത്ഥിച്ചു.

സമാധാനപരമായി പ്രതിഷേധിച്ചവര്‍ക്കെതിരെ പോലീസ് അടിച്ചമര്‍ത്തല്‍, സ്വത്തുക്കള്‍ പിടിച്ചെടുക്കല്‍, സീല്‍ ചെയ്യല്‍, പൊളിക്കല്‍ എന്നിവ ഉള്‍പ്പെടെയുള്ള സമുദായ നേതാക്കള്‍ക്കെതിരായ ഇനിപ്പറയുന്ന ശിക്ഷാ നടപടികളുടെ ആരോപണങ്ങള്‍ അന്വേഷിക്കാന്‍ ഒരു കമ്മിറ്റി രൂപീകരിക്കണമെന്നും ഇത് ആവശ്യപ്പെട്ടു.

അറസ്റ്റിലും ജനക്കൂട്ടത്തെ നിയന്ത്രിക്കുമ്പോഴും നടക്കുന്ന മനുഷ്യാവകാശ ലംഘനങ്ങളെക്കുറിച്ച് ദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ കമ്മീഷന്‍ അന്വേഷിക്കണം.

സമാധാനപരമായി പ്രതിഷേധിച്ചവര്‍ക്കെതിരെ അമിത ബലപ്രയോഗം നടത്തുകയും നിയമവിരുദ്ധമായ അറസ്റ്റുകള്‍ നടത്തുകയും അറസ്റ്റ് ചെയ്തവരുടെ നിയമസഹായത്തിനുള്ള അവകാശം ലംഘിക്കുകയും ചെയ്ത പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥര്‍ക്കെതിരെ സംസ്ഥാന സര്‍ക്കാര്‍ കൂടുതല്‍ അച്ചടക്ക നടപടി സ്വീകരിക്കണമെന്നും റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍ പറയുന്നു.

മുസാഫര്‍നഗറില്‍, മുംബൈയില്‍ ജോലി ചെയ്യുന്ന തുണി വ്യാപാരിയായ 30 കാരനായ നദീമിനെ പോലീസ് വിശേഷിപ്പിച്ചത് ”എതിര്‍പ്പുള്ളതും വിവാദപരവുമായ” വീഡിയോ സോഷ്യല്‍ മീഡിയയില്‍ പോസ്റ്റ് ചെയ്തതിന് അറസ്റ്റിലായി.

ഭാരതീയ ന്യായ സംഹിതയുടെ (ബിഎന്‍എസ്) സെക്ഷന്‍ 353 (പൊതു വിദ്വേഷം ഉണ്ടാക്കുന്ന പ്രസ്താവനകള്‍), 192 (കലാപമുണ്ടാക്കാനുള്ള ഉദ്ദേശത്തോടെ മനഃപൂര്‍വം പ്രകോപനം സൃഷ്ടിക്കല്‍), 152 (ഇന്ത്യയുടെ പരമാധികാരം, ഐക്യം, അഖണ്ഡത എന്നിവ അപകടപ്പെടുത്തുന്ന പ്രവൃത്തി) എന്നിവ പ്രകാരം നദീമിനെതിരെ കുറ്റം ചുമത്തി.

മീററ്റില്‍, സരൂര്‍പൂര്‍ പോലീസ് സ്റ്റേഷന്‍ പരിധിയിലെ ഖിര്‍വ ടൗണില്‍ കലാപമുണ്ടാക്കാന്‍ ഗൂഢാലോചന നടത്തിയെന്നാരോപിച്ച് നാല് പേരെ പോലീസ് അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. ഫായിസ് എന്ന ഗയ്യൂര്‍ (20), നഫീസ് (23), ആബിദ് (59), മുഹമ്മദ് ലുക്മാന്‍ (35) എന്നിവരാണ് അറസ്റ്റിലായത്.

‘ഐ ലവ് മുഹമ്മദ്’ എന്ന പോസ്റ്റര്‍ പതിച്ചതിന് മീററ്റിലെ മവാന ടൗണില്‍ അഞ്ച് പേരെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. ബിഎന്‍എസ് സെക്ഷന്‍ 353 പ്രകാരം ഇദ്രിഷ്, തസ്ലീം, റിഹാന്‍, ഗള്‍ഫം, ഹാറൂണ്‍ എന്നിവര്‍ക്കെതിരെ പൊലീസ് കേസെടുത്തു.

മീലാദ്-ഉന്‍-നബി ഘോഷയാത്രയില്‍ പ്രദര്‍ശിപ്പിച്ചതിന് നിരവധി മുസ്ലീങ്ങളെ കാണ്‍പൂര്‍ പോലീസ് അറസ്റ്റ് ചെയ്തതിന് ശേഷമാണ് ‘ഐ ലവ് മുഹമ്മദ്’ പോസ്റ്ററുകള്‍ ആദ്യമായി ദേശീയ ശ്രദ്ധ ആകര്‍ഷിച്ചത്.